اگر چپ‌دست هستید، دفتری برایتان مناسب‌تر است که فنر یا لبهٔ آن هنگام نوشتن مزاحم دستتان نشود و صفحاتش راحت روی میز باز بماند. اگر مشکل شما برخورد دست با فنر است، یک دفتر بدون فنر کناری یا فنر ازبالا را امتحان کنید. اگر دفتر مدام بسته می‌شود، بیشتر به نحوهٔ بازماندن صفحات توجه کنید. برای انتخاب، لازم نیست فقط دنبال برچسب «مخصوص چپ‌دست‌ها» باشید.
برای مقایسه، چند خط از نوشته‌های روزمره‌تان را در هر دو صفحهٔ دفتر بنویسید. برای کسی که بیشتر فارسی می‌نویسد، امتحان‌کردن دفتر با چند کلمهٔ انگلیسی یا یک امضا کافی نیست. در ادامه می‌بینید کدام مدل‌ها را مقایسه کنید و پیش از خرید چه چیزهایی را بررسی کنید.
دفتر فنردار بهتر است یا بدون فنر؟
پاسخ به این بستگی دارد که هنگام نوشتن چه چیزی اذیتتان می‌کند. دفتر بدون فنر، مشکل برخورد با سیم را ندارد؛ اما اگر عطف آن سفت باشد و صفحه‌ها مرتب بسته شوند، باز هم ممکن است با آن راحت نباشید. منظور از عطف، همان بخش اتصال صفحه‌ها و جلد دفتر است.
در دفتر فنر ازبالا، سیم از کنارهٔ صفحه کنار می‌رود. این مدل را هم امتحان کنید، به‌ویژه اگر برای یادداشت‌های کوتاه دنبال دفتر می‌گردید؛ هنگام ورق‌زدن ببینید استفاده از پشت برگه‌ها برایتان راحت هست یا نه. دفتر فنردار معمولی هم لزوماً انتخاب بدی نیست: مهم این است که در شیوهٔ نوشتن شما، فنر زیر دست مزاحم نشود.
| مشکل شما چیست؟ | چه دفتری را امتحان کنید؟ | به چه چیزی دقت کنید؟ |
|---|---|---|
| فنر به کنار دست برخورد می‌کند | دفتر بدون فنر کناری یا فنر ازبالا | در هر دو صفحهٔ روبه‌رو بنویسید؛ راحتی یک صفحه کافی نیست. |
| صفحه‌ها مدام بسته می‌شوند | مدلی که بدون فشار زیاد روی میز باز می‌ماند | آیا می‌توانید بدون نگه‌داشتن صفحه با دست دیگر بنویسید؟ |
| ضخامت دفتر زیر دست مزاحم است | دفتر کم‌برگ‌تر در کنار مدل فعلی | چند صفحهٔ اول و آخر را هم بررسی کنید، نه فقط وسط دفتر. |
| روی میز جای کمی دارید | دفتر ازبالا یا مدلی با امکان برگرداندن صفحات به پشت | دفترِ باز چقدر جا می‌گیرد و ورق‌زدن آن چقدر آسان است؟ |
بازماندن صفحات، یکی از نکته‌هایی است که راهنماهای دفتر چپ‌دست‌ها در Jenni Bick و Epica هم به آن توجه می‌کنند. این ویژگی را در خود دفتر ببینید؛ اسم نوع صحافی به‌تنهایی کافی نیست. برای بازکردن دفتر هم به عطف آن فشار نیاورید. اگر می‌خواهید تفاوت روش‌های اتصال برگه‌ها را بدانید، راهنمای انواع صحافی سررسید کمک می‌کند.
اگر فارسی می‌نویسید، جای فنر را چطور بررسی کنید؟
فارسی از راست به چپ نوشته می‌شود، ولی کلمات انگلیسی و رقم‌های یک عدد از چپ به راست کنار هم قرار می‌گیرند؛ این تفاوت در پیش‌نویس راهنمای خط فارسی و عربی W3C توضیح داده شده است. پس توصیهٔ کلیِ «فنر حتماً باید سمت راست باشد» را بدون امتحان‌کردن دفتر ملاک خرید قرار ندهید.
دفتر را مثل همیشه جلوی خودتان بگذارید و یک پاراگراف فارسی در صفحهٔ راست و بعد در صفحهٔ چپ بنویسید. اگر در یادداشت‌هایتان کلمهٔ انگلیسی یا عدد هم دارید، آن‌ها را اضافه کنید. ببینید در کدام صفحه و کدام قسمت، دستتان با فنر یا برجستگی عطف برخورد می‌کند. این مقایسه برای انتخاب شما مفیدتر از توصیه‌ای است که فقط بر اساس ظاهر دفتر گفته شود.
قبل از خرید، چند خط در دفتر بنویسید
اگر فروشنده نمونهٔ قابل‌نوشتن دارد، با اجازهٔ او دو مدل را کنار هم امتحان کنید. قلمی را همراه ببرید که معمولاً از آن استفاده می‌کنید و دفتر را روی سطحی شبیه میز کار یا مطالعهٔ خود بگذارید.
- یک یادداشت معمولی بنویسید. چند جمله و یک فهرست کوتاه بنویسید تا فقط گوشه‌ای از صفحه را امتحان نکرده باشید.
- هر دو صفحه را بررسی کنید. به نوشتن نزدیک عطف و پایین صفحه هم توجه کنید؛ ممکن است همان‌جا فنر یا لبهٔ دفتر مزاحم شود.
- اول و آخر دفتر را هم باز کنید. راحتی صفحات میانی را به کل دفتر تعمیم ندهید.
- تفاوت دو مدل را مشخص کنید. مثلاً برای خودتان یادداشت کنید: «در این مدل فنر به دستم نمی‌خورد» یا «صفحه بدون نگه‌داشتن باز می‌ماند».
اگر جوهر پخش می‌شود، چه کار کنید؟
با همان قلم روی دو نوع کاغذ بنویسید. بعد، اگر قلم دیگری دارید، آن را روی کاغذ اول امتحان کنید. در هر بار مقایسه فقط یکی را عوض کنید تا بفهمید با کدام ترکیب قلم و کاغذ، نوشتهٔ شما کمتر لک می‌شود. همان‌طور که همیشه می‌نویسید ادامه دهید؛ نتیجهٔ واقعی حرکت دستتان مهم است.
زمان خشک‌شدن یک قلم را به همهٔ قلم‌ها تعمیم ندهید. رنگ سفید یا کرم و ضخامت کاغذ هم به‌تنهایی پاسخ این سؤال نیست. اگر مشکل شما دیده‌شدن نوشته از پشت کاغذ یا عبور جوهر به پشت برگه است، راهنمای بررسی کاغذ سررسید به تشخیص این تفاوت‌ها کمک می‌کند.
هنگام خرید اینترنتی چه چیزهایی از فروشنده بپرسیم؟
از فروشنده عکس یا ویدئوی دفترِ باز بخواهید، نه فقط جلد آن. محل فنر، فضای کنار عطف و حالت بازشدن دفتر در ابتدا، وسط و انتهای آن باید دیده شود. بپرسید آیا امکان دیدن یا دریافت نمونهٔ قابل‌نوشتن وجود دارد و شرایط خرید چیست.
برای خرید گروهی یا هدیهٔ سازمانی، نمونه را به استفاده‌کنندگان چپ‌دست هم نشان دهید تا با آن بنویسند. کد مدل و نوع کاغذ نمونه را ثبت کنید؛ اگر این مشخصات در سفارش نهایی تغییر کند، لازم است نمونهٔ تازه دوباره بررسی شود.
برای دیدن گزینه‌های اولیه، به صفحهٔ دفتر یادداشت پارت چاپ سر بزنید. پیش از سفارش، دربارهٔ نحوهٔ بازشدن و مشخصات همان مدل سؤال کنید؛ انتخاب مناسب برای چپ‌دست‌ها به امتحان‌کردن دفتر با شیوهٔ نوشتن خودشان نیاز دارد.
پرسش‌های رایج
آیا چپ‌دست‌ها حتماً باید دفتر مخصوص بخرند؟
خیر. اگر با دفتر فعلی راحت می‌نویسید، فنر مزاحم دستتان نیست و صفحه‌ها خوب باز می‌مانند، صرفِ برچسب «مخصوص چپ‌دست‌ها» دلیل خرید دفتر دیگری نیست.
دفتر فنر ازبالا برای همهٔ چپ‌دست‌ها مناسب است؟
خیر. این مدل فنر را از کنارهٔ صفحه دور می‌کند، ولی باید راحتی نوشتن، ورق‌زدن و استفاده از پشت برگه‌ها را هم امتحان کنید.
می‌توان دفتر معمولی را برعکس استفاده کرد؟
در دفتر ساده و بدون ترتیب مشخصِ صفحه‌ها می‌توانید این حالت را امتحان کنید. اما در دفتری که شمارهٔ صفحه، فهرست، جدول یا تاریخ دارد، برعکس‌کردن ممکن است ترتیب استفاده را به هم بزند.
تصویر شاخص، ترکیب نمایشی با عکس دفتر هیما پارت است و به معنی تأیید این مدل برای همهٔ چپ‌دست‌ها نیست. منابع پیوندشده در ۲۰ اکتبر ۲۰۲۶ بازبینی شدند.
