تاریخچه پیدایش صحافی

تاریخچه پیدایش صحافی
اشتراک گذاری در whatsapp
واتس اپ
اشتراک گذاری در email
ایمیل
اشتراک گذاری در telegram
تلگرام

تاریخچه پیدایش صحافی به دوران پس از اختراع چاپ توسط گوتنبرگ در ۱۴۴۰م. برمیگردد; که بازار چاپ و نشر کتاب رونق بسیاری داشت. با افزایش تعداد باسوادان و به تبع آن رونق بیشتر بازار نشر، بازار صحافی نیز گرم شد. بعضی از صحافان عاشقانه و هنرمندانه به این کار می‌پرداختند; و حتی گاهی جلد را از محتوا ارزشمندتر، می‌ساختند.

تاریخچه صحافی در دنیا

تا اوایل قرن بیستم، یعنی پیدایش صحافی ماشینی; صحافی به صورت دستی انجام می شد; از سال ۱۹۳۰ به‌ بعد، یعنی با پیدایش نخستین ماشین‌های مجهز صحافی; تمامی مراحل صحافی توسط ماشین انجام می‌گرفت, البته امروزه هنوز هم صحافی به صورت دستی انجام می شود. صحافی دستی استحکام بیشتری دارد; ولی بدیهی است که بسیار کندتر از صحافی ماشینی انجام می‌گیرد; صحافی ماشینی با اختراع ماشین‌های مجهزتر همواره در حال تکامل بوده است.

در دهه ۱۹۵۰; صحافی بدون نخ موسوم به “ته‌چسب” ابداع و مرسوم شد. این شیوه صحافی که بدون استفاده از عمل دوخت و به‌وسیله ماشین انجام می‌گرفت، جانشین ته‌دوزی شد. از این پس با استفاده از تسمه نقاله، مراحل صحافی با سرعت زیاد و در یک خط تولید انجام گرفت.

در اوایل ۱۹۶۰ مراحل مختلف کار صحافی; از دوختن تا پرس کردن و بسته‌بندی، بدون دخالت دست انجام می‌گرفت. در اواخر دهه ۱۹۶۰، ماشین‌هایی به‌وجود آمدند که قادر بودند تا ۶۰ جلد کتاب را در یک دقیقه صحافی کنند. در صحافی ماشینی پیشرفته امروزی; مراحل مختلف صحافی که جدا جدا و توسط ماشین‌های مختلف انجام می‌گرفت، یکپارچه شده است. این ماشین‌ها تمامی مراحل صحافی را انجام داده، حتی در آخرین مرحله برای توزیع بسته‌بندی می‌کنند.

از شما دعوت میشود تا مقاله ” تاریخچه شکل گیری تقویم از ۲۵۰۰ سال پیش ” را نیز مطالعه بفرمایید.

تاریخچه صحافی در ایران

صحافی و جلدسازی در ایران در عصر صفویه به اوج خود رسید; و هنرمندان اصفهانی در تکامل آن ابتکار و خلاقیت بی‌مانندی از خود نشان دادند بود. در دوره صفویه در سمرقند، بخارا، مشهد و اصفهان کاغذسازی رواج داشت; و همچنین تا زمان قاجار نیز ادامه پیدا کرد; ولی بعد از آن کاغذسازی دستی تنزل و کاغذسازی به شکل دیگری رونق یافت.

این هنر در دوره تیموریان و بخصوص در مکتب هرات پایه‌گذاری شده بود. انتخاب اصفهان به عنوان پایتخت کشور; و حمایتی که از هنرمندان به عمل آمد; باعث شد قرآن‌های دست نوشته مجلل و فاخر به بهترین وضع و شیوه صحافی شود. نسخه‌های زیادی از شاهنامه، اشعار نظامی، جامی و آثار سایر سرایندگان نامدار و مشهور; به دست جلدسازان و صحافان سپرده شد تا به شاهکارهائی از هنر تبدیل بشوند.

در این زمان بود که آثار خطاطان بزرگ نستعلیق مانند; سلطان علی مشهدی، میرعلی کاتب و دیگران جمع‌آوری شد; و جلدسازان با استفاده از روش‌های ابداعی خویش آثاری بوجود آوردند که بسیاری از آن‌ها امروز زینت بخش موزه‌های بزرگ جهان است. هنرمندان بزرگ این فن در فنون صحافی و اقسام جلدسازی سوخت و روغنی و سیاه و حاشیه‌سازی; کتب این هنر را به مرحله ای رساندند که بسیاری از آثار این دوران بر مکتب هرات برتری یافتند.

در دوره صفویان هنرمندان این رشته از صنعت دستی; در بیشتر صنایع ظریفه آن روزگار مهارت داشتند; به‌طوری‌ که در شرح حال اکثر قریب به اتفاق این هنرمندان می‌بینیم در خطاطی و نقاشی و تذهیب و مرکب‌سازی و میناکاری و کاغذسازی نیز سرآمد بودند. پس از دوره صفوی با انتقال پایتخت از اصفهان; هنر صحافی نیز مانند دیگر هنرها در بوته فراموشی گرفتار شد. در دوران قاجار بار دیگر صحافان و جلدسازان به احیاء این هنر پرداختند. از بزرگان این هنر در دوران قاجاریه آقا محمدتقی صحاف اصفهانی است; که علاوه بر صحافی و جلدسازی, در طراحی و رسامی و طرح نقشه‌های قالی و کاشی کاری و معرق‌سازی با پوست و بسیاری از فنون دیگر در زمان خود بی‌نظیر بود.

فردریش لانکامرر در سال‌های پس از جنگ دوم تا پس از انقلاب ایران نقش مهمی در صنعت صحافی ایران داشت و کتاب‌های صحافی شده او در موزه‌ها و مجموعه‌های خصوصی نگهداری می‌شود.

منابع

کتاب آشنایی با صنعت چاپ از حروف چینی تا صحافی

سفارش انواع خدمات چاپی

کارشناس آنلاین | هم اکنون مشاوره رایگان بگیرید | ساعت کاری این بخش 17 - 9

با دریافت مشاوره رایگان از ما، ایده های جذابی در زمینه کارهای چاپی خود بدست آورید.

اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در email
اشتراک گذاری در telegram

با یه ساک دستی حرفه ای، همه رو جذب محصولت کن!

5 دیدگاه دربارهٔ «تاریخچه پیدایش صحافی»

دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.

شاید این دفترچه یادداشت ها رو هم دوست داشته باشید:)